Klasik eser Dokuzuncu Hariciye Koğuşu romanının muharriri: Peyami Safa

Peyami Safa, Servet-i Fünun periyodu şairlerinden İsmail Safa ile Server Bedia Hanım’ın çocuğu olarak 2 Nisan 1899’da dünyaya geldi.

Şair Tevfik Fikret’in ismini koyduğu Safa, birçok kaynağa nazaran İstanbul Gedikpaşa’da, kimi kaynaklara nazaran ise Sivas’ta dünyaya geldi.

Usta edebiyatçı, şimdi 1,5 yaşındayken babasını kaybetti, 9 yaşına geldiğinde kemik veremine yakalandı. Geçirdiği hastalık ve ailesinin geçim meşakkati nedeniyle tertipli bir eğitim hayatı olmayan Safa, 1910’da Vefa Lisesine başladı ama devam edemedi.

Küçük yaşlarda babasının bir arkadaşının ikram ettiği, birinci baskısı 1905’te yapılan Le Petit Larousse’u ezberleyerek kendi kendine Fransızca öğrendi.

Tıp, psikoloji ve ideoloji kitaplarına ilgi duyan muharrir, ailesinin geçimine takviye emeliyle 1915’te Posta Telgraf Nezareti’nde çalışmaya başladı.

Peyami Safa, 1917’de Rehber-i İttihad Mektebi’nde öğretmen, 1918’de ise Duyun-ı Umumiye’de memur olarak misyon aldı.

Klasik seri: Cingöz Recai

AA’da yer alan habere nazaran; Safa, Cingöz Recai serisini 1924’te yayınladı Babası üzere şair olan amcaları Ahmed Vefa ile Ali Kami’nin teşvikiyle edebiyata yönelen. Safa, 1924’te 10 kitaplık seri olarak yayınladığı Cingöz Recai yapıtının gördüğü ilgi hasebiyle, 1925’te seriye 10 kitap daha ekledi.

Server Bedi mahlasını kullandı

Annesinden ilhamla kullandığı Server Bedi imzasıyla, 1914’ten 1961’e kadar 61 roman yazan usta edebiyatçı, Cumhuriyet gazetesinde 1928’den 1940’a kadar Server Bedi ve Peyami Safa imzalarıyla yazılarını kaleme aldı.

Hayatından izler taşıyan kitap: Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

Safa birebir gazetede, köşe müellifliği ve edebiyat sayfası editörlüğü işlerini de üstlendi. Müellifin, Nazım Hikmet Ran’ın tavsiyesiyle 1930’da kaleme aldığı, kendi hayatından izler taşıyan Dokuzuncu Hariciye Koğuşu yapıtı, mesleğinde çıkış noktası olarak değerlendirildi.

Çocukluğunun 7 yılını, iltihap kapan kolunun kesilmesi tasasıyla geçiren ve uzun yıllar tedavi olan muharrir, romanında misal acıları, ayağı nedeniyle yaşayan bir karakteri ele aldı.

Tesadüf yapıtı bir evlilik

Peyami Safa, amatör bir müellif olarak kıssasını göstermek üzere ziyaretine gelen Nebahat Hanım ile 1937’de dünya konutuna girdi. Evlendikten kısa müddet sonra hastalanan Nebahat Safa, yapılan tedaviye karşın yatalak olarak ömrünü sürdürdü.

Sayfa: 112

Nazım Hikmet’e takviye verdi

Usta müellif, Cumhuriyet gazetesinde edebiyat sayfasını yönettiği günlerde af kanunuyla Türkiye’ye dönen ve tutuklanan Nazım Hikmet’in affedilmesini sağlamak için şairin Yanardağ şiirini yayınladı.

Sonraki gün, şiirin ve altındaki imzanın kendi görüşleriyle hiçbir alakasının bulunmadığına dair yapılan açıklama üzerine gazeteden ayrılan Safa, yazılarını, Nazım Hikmet’in de yazdığı Fotoğraflı Ay mecmuasında yayınlamaya başladı.

Peyami Safa öldü

Safa, 15 Haziran 1961’de İstanbul’da hayatını kaybetti.